06/05/2021
Sveti Sava bio je srpski princ, monah, iguman manastira Studenice, književnik, diplomata i prvi arhiepiskop autokefalne Srpske pravoslavne crkve. Rođen je kao Rastko Nemanjić, najmlađi sin velikog župana Stefana Nemanje, i brat Vukana i Stefana Prvovenčanog.
Sveti-Sava-manastir-Mileseva
Kao mladić dobio je od oca na upravu Zahumlje (1190. ili 1191). Ubrzo 1192. godine Rastko je pobegao na Svetu goru i zamonašio se u ruskom manastiru Svetog Pantelejmona, gde je dobio ime Sava. Kasnije je sa svojim ocem, koji se zamonašio i dobio ime Simeon podigao manastir Hilandar (1198—99), prvi i jedini srpski manastir na Svetoj gori.
Njegova najznačajnija pisana dela su „Žitije Svetog Simeona“, „Karejski tipik“, „Hilandarski tipik“ i „Studenički tipik“, kao i „Zakonopravilo“.
Po povratku sa hodočašća u Jerusalim, prolazio je kroz Bugarsku. Tu je preminuo 14. januara 1236. i bio sahranjen u tadašnjoj bugarskoj prestonici Trnovu. Njegov sinovac, srpski kralj Vladislav, inače zet bugarskog cara Asena, posle godinu dana je preneo njegove mošti iz Trnova u manastir Mileševu. Stefan Vukčić Kosača se 1448, po osvajanju manastira Mileševa, proglasio „hercegom od Svetog Save“, a oblast kojom je upravljao kasnije je dobila ime Hercegovina.
U dolini Lima u blizini Prijepolja, nalazi se Mileševa, jedan od najpoznatijih srpskih manastira. Taj srednjevekovni manastir podigao je kralj Stefan Vladislav u prvoj polovini 13. veka kao svoju zadužbinu, a u kojem su 6. Maja 1237. sahranjene mošti Svetog Save.
Posle jednog ustanka Srba protiv Osmanskog carstva, turski zapovednik Sinan-paša je 1594. naredio da se spali mošti svetoga Save na Vračaru. Na mestu za koje se veruje da se to desilo podignut je Hram Svetog Save.
U manastiru je i deo originalnog sarkofaga u kome je počivalo telo svetitelja koje je u Mileševu prenešeno 1236. godine iz bugarskog grada Trnova. Sačuvana je leva ruka svetitelja koja se ovde čuva u oltaru manastira i na poklonjenje iznosi vernicima.
07/09/2024